Trong bài viết trước về Quỹ hoán đổi danh mục ETF, các bạn đã làm quen một phần với khái niệm Chỉ số thị trường (Market Index). Chỉ số thị trường là một trong những khái niệm quan trọng giúp nhà đầu tư có một cái nhìn tổng quan về sức khỏe và diễn biến hoạt động của thị trường. Ví dụ một trong những chỉ số nhà đầu tư nhìn đầu tiên khi muốn tham khảo diễn biến của thị trường chứng khoán Việt Nam sẽ phải là chỉ số VN-Index, hay VN30 hoặc VN100. Tương tự trên thế giới có những chỉ số kinh điển mà nhà đầu tư/giao dịch nào cũng ít nhất một lần nghe nói tới như S&P 500 (chỉ số đại diện cho 500 công ty lớn nhất nước Mỹ), hay DJI30 (Dow Jones Industrial Average)… Đầu tư theo chỉ số thị trường (Index Investing) cũng là một phương thức đầu tư rất quan trọng trong thời đại hiện nay. Hãy cùng Moneytory tìm hiểu sâu hơn về 2 khái niệm này nhé.
Chỉ số thị trường là gì?
Chỉ số thị trường là một danh mục đầu tư giả định, đại diện cho một phân khúc của thị trường tài chính.
![định nghĩa chỉ số thị trường](https://Moneytory.vn/wp-content/uploads/2022/01/Index.png)
Giá trị của một chỉ số thị trường thường được tính toán chủ yếu dựa vào Giá của các cổ phiếu có trong danh mục. Một số chỉ số sẽ cân nhắc thêm những trọng số khác trong phương trình ví dụ như Giá trị vốn hóa, Doanh thu, Tỉ lệ cổ phiếu lưu hành cũng như các Chỉ số cơ bản khác. Cách tính dựa vào trọng số là để đưa ra một kết quả khách quan nhất về giá trị của một Chỉ số.
Các chỉ số thị trường phổ biến ở Việt Nam
VN-Index
VN-Index là chỉ số đại diện cho sàn HOSE (Hochiminh Stock Exchange), đại diện cho tất cả cổ phiếu được niêm yết và giao dịch trên HOSE.
Chỉ số này được tính theo phương pháp trọng số giá trị thị trường, dựa vào mức độ chi phối của từng cổ phiếu được sử dụng.
VN-Index có giá trị cơ sở ban đầu là 100 điểm, vào ngày cơ sở là ngày đầu tiên thị trường đi vào hoạt động 28/7/2000.
Công thức tính VN-Index
VN-Index = (Tổng giá trị thị trường của các cổ phiếu niêm yết hiện tại / Tổng giá trị của các cổ phiếu niêm yết cơ sở) x 100
Chỉ số được tính toán và thay đổi trong thời gian diễn ra giao dịch. Trong quá trình đó, sự biến động về giá cổ phiếu sẽ làm thay đổi giá trị chỉ số, đồng thời được so sánh tăng giảm đối với phiên giao dịch trước bằng %
Tới thời điểm hết ngày 30/11/2021, HOSE có 548 mã chứng khoán niêm yết bao gồm: 404 mã cổ phiếu, 3 mã chứng chỉ quỹ đóng, 8 mã chứng chỉ quỹ hoán đổi danh mục ETF, 113 mã chứng quyền có bảo đảm và 20 mã trái phiếu. Tổng khối lượng cổ phiếu đang lưu hành là trên 119.29 tỷ cổ phiếu.
Top 10 mã cổ phiếu có vốn hóa lớn nhất VN-Index
Ý nghĩa của VN-Index với nhà đầu tư
- Đầu tiên phải nói VN-Index chính là đại diện của thị trường chứng khoán Việt Nam. Nhà đầu tư (trong và ngoài nước) sẽ nhìn vào diễn biến của VN-Index để có cái nhìn tổng quát về sức khỏe thị trường.
- Nhà đầu tư cũng thường nhìn vào VN-Index để có những suy đoán về xu hướng ngành nghề trong nền kinh tế. Nếu có sự tái cơ cấu thì VN-Index sẽ là một chỉ số hỗ trợ quan trọng cho nhà đầu tư tham khảo.
VN30-Index
Ngoài VN-Index, HOSE cũng lập và đưa vào sử dụng chỉ số VN30-Index tư ngày 06/02/2012. Công thức tính VN30 cũng tương tự như công thức tính VN-Index.
Chỉ số VN30 gồm 30 cổ phiếu được niêm yết trên sàn HOSE có giá trị vốn hóa thị trường và thanh khoản cao nhất, cụ thể là nhóm cổ phiếu này đã chiếm tới 80% tổng giá trị vốn hóa thị trường và 60% tổng giá trị giao dịch toàn thị trường.
Theo quy định, vào ngày thứ hai của tuần thứ tư tháng 1 và tháng 7 hàng năm, HSX sẽ thực hiện đổi rổ cổ phiếu của chỉ số VN30-Index.
Các bước để chọn ra 30 mã cổ phiếu trong rổ VN30:
- Chọn 50 cổ phiếu có giá trị vốn hóa thị trường bình quân hàng ngày trong 6 tháng cao nhất, loại trừ các cổ phiếu bị cảnh cáo, kiểm soát, tạm ngừng giao dịch hoặc có thời gian niêm yết dưới 6 tháng. Tuy nhiên các cổ phiếu có giá trị vốn hóa thuộc Top 5 của thị trường thì chỉ yêu cầu thời gian niêm yết 3 tháng trở lên.
- Loại bỏ các cổ phiếu có tỷ lệ lưu hành tự do dưới 5%.
- Các cổ phiếu còn lại sau bước 2 được sắp xếp theo thứ tự giá trị giao dịch hàng ngày bình quân trong 6 tháng giảm dần. 20 cổ phiếu ở thứ hạng đầu tiên sẽ được chọn vào VN30. Các cổ phiếu thứ hạng từ 21 đến 40 thì ưu tiên các cổ phiếu cũ, sau đó mới đến lựa chọn các cổ phiếu mới để cho vào rổ (điều này để đảm bảo tính ổn định của bộ chỉ số).
- HoSE xem xét lần cuối cùng trước khi công bố rổ chỉ số mới một tuần trước ngày bắt đầu giao dịch rổ chỉ số mới.
- Công thức tính VN30-Index như sau:
VN30-Index = Giá trị vốn hóa thị trường hiện tại (CMV) / Giá trị vốn hóa thị trường cơ sở (BMV)
Danh sách 30 mã cổ phiếu hiện tại của VN30
Ý nghĩa của chỉ số VN30
- Rổ VN30 được coi là nhóm bluechip của Việt Nam. Với tính thanh khoản cao, giá trị vốn hóa lớn, VN30 được coi là lựa chọn đầu tư có tính ổn định cao, ít biến động giá.
- Nhóm cổ phiếu VN30 thường là đầu tàu dẫn dắt thị trường, đứng đầu lĩnh vực, ngành nghề. Diễn biến của các cổ phiếu trong VN30 cho thấy xu hướng thị trường đang nghiêng về lĩnh vực ngành nghề gì. Từ đó giúp nhà đầu tư có cái nhìn tổng quan về thị trường.
Đầu tư theo chỉ số thị trường VN30
Chỉ số VN30 tăng trưởng khoảng 75% trong 3 năm qua (từ đầu 2019 tới nay – tức 25%/năm). Trong khi đó, chỉ số VN-Index chỉ tương tự tăng trưởng khoảng 65% cùng kỳ. Riêng trong năm 2021, VN30 tăng trưởng 43.42% so với 35.72% của VN-Index. Rõ ràng là theo thống kê nhóm cổ phiếu VN30 luôn có tăng trưởng tốt hơn so với mặt bằng chung của thị trường. Tuy nhiên điều này có đúng với mọi cổ phiếu có trong rổ VN30 hay không? Hãy nhìn bảng biến động giá của các cổ phiếu trong rổ VN30 dưới đây để so sánh.
Như vậy là: nếu bạn đầu tư vào một mã cổ phiếu riêng lẻ trong VN30 trong năm 2021 thì có 14/30 = 46% bạn sẽ “đánh bại” được mức tăng của thị trường tức là lãi được hơn 36%. Như vậy cũng đồng nghĩa là có tới 54% bạn sẽ không thắng thị trường và thậm chí là khoảng 17% bạn sẽ mất tiền thay vì lời. Vậy bạn có tự tin đầu tư riêng lẻ vào 1 hoặc vài mã cổ phiếu trong rổ VN30 không?
Vậy có cách nào để tận dụng mức tăng trưởng của chỉ số VN30 vào đầu tư và giảm thiểu rủi ro chọn không đúng mã để xuống tiền không? Câu trả lời là có – bạn chỉ cần…đầu tư vào tất cả 30 mã của VN30 là sẽ có được lợi nhuận 43.2% trong năm 2021 như đã nói ở trên. Với mức giá đóng cửa vào ngày 21/01/2022 và số lượng mua tối thiểu 100 đơn vị 1 cổ phiếu như luật hiện tại, bạn sẽ phải bỏ ra… 203,980,000 VND để sở hữu tất cả 30 mã trong rổ VN30.
Tin vui là thực tế bạn vẫn còn một cách khác mà không cần phải bỏ ra từng đó tiền để bắt đầu đầu tư mà vẫn có thể hưởng mức lãi suất như của VN30. Cách này thì chúng tôi đã nói ở bài viết về Quỹ hoán đổi danh mục ETF rồi. Hãy đọc lại bạn nhé.
Ngắn gọn là bạn có thể đầu tư vào các quỹ ETF mô phỏng chỉ số VN30 với số vốn bắt đầu nhỏ hơn số tiền 200 triệu kể trên rất nhiều: một CCQ E1VFVN30 (quỹ ETF của Dragon Capital) sử dụng chỉ số VN30 làm tham chiếu đang có giá khoảng 25,400 VND ở thời điểm hiện tại. Chi tiết xem theo bảng dưới đây nha.
Lời kết
Ngoài 2 chỉ số thị trường chính mà chúng tôi mang tới cho các bạn trong bài viết này, thị trường còn có khá nhiều các chỉ số khác, có thể kể ra những VN50, VN100 hay VNDIAMOND, VNFINLEAD. Chúng không chỉ là những chỉ số hỗ trợ tuyệt vời cho nhà đầu tư tham khảo để có một góc nhìn tổng quan về thị trường hoặc một ngành nghề cụ thể trong nền kinh tế, chúng hiện tại cũng có thể được sử dụng như những công cụ đầu tư nếu bạn quyết định chọn hình thức đầu tư Quỹ hoán đổi danh mục ETF. Chọn những chỉ số thị trường (cũng như danh mục cổ phiếu của chúng) phù hợp với sở thích của bản thân và hãy bắt đầu đầu tư sớm nhé. Moneytory đồng ý với thông điệp này!